مبانی نظری استرس و اضطراب | مطالعات ISI و علمی و پژوهشی


در حال بارگذاری
۲۷ مهر ۱۳۹۹
ورد قابل ویرایش
6
62 بازدید
۸,۵۰۰ تومان
خرید

مبانی نظری استرس و اضطراب

مبانی نظری استرس و اضطراب

مبانی نظری استرس و اضطراب

اضطراب به عنوان احساس رنج‌آوری که با یک موقعیت ضربه آمیز کنونی است.  یا با انتظار خطری که به شیئی نامعین وابسته است، تعریف می‌شود(بهرامی پور و آتش پور، ۱۳۸۵: ۵۷). اضطراب صفت یک ویژگی‌ شخصیتی است که فراوانی و شدت‌ واکنش هیجانی شخص نسبت به فشار را منعکس می‌کند.  و از این نظر بین مردم‌ تفاوت آشکاری وجود دارد(کراسکیان، ۱۳۸۹: ۵۸).

اضطراب عبارت است. از حالت هیجانی منفی همراه با احساس عصبانیت، ناراحتی و تشویق که فعالیت یا برانگیختگی شدید را در پی دارد. (گل محمدی و همکاران، ۱۳۹۴: ۵۹۰) اضطراب عامل مهمی در بسیاری از آسیب های روانی و اجتماعی است. (غفاری و همکاران، ۱۳۹۱: ۵۳) شیوع اختلال اضطرابی امروزه یکی از عمده ترین مسایل جوامع محسوب می گردد. (متوسلیان و همکاران، ۱۳۹۵: ۴۹)

اضطراب واکنش مشهودی است که در برابر استرس های ناشی از محیط و افراد ظاهر می شود. این واکنش گاهی در موقعیت هایی بروز می کند که بهزیستی فرد به خطر افتاده باشد. و یا انسان با حالتی از تعارض روبرو شود. (شنگی پور عطائی، ۱۳۹۶: ۱۳۰).  این مفهوم به منزله بخشی از زندگی هر انسان، در همه افراد در حد تعادل آمیز وجود دارد. و در این حد به عنوان یک پاسخ سازش یافته تلقی می شود. در حقیقت تناقض بین آنچه درون می خواهد و واقعیت بیرون، باعث ایجاد اضطراب در شخص می گردد. نظریه های شناختی، بر این باور هستند که هیچ رویدادی به تنهایی علت اضطراب نیست. بلکه تفسیر و برداشت شخص از موقعیت های متفاوت منجر به بروز اضطراب می گردد. که تمامی احساس ها و عکس العمل های شخص از افکار وی ناشی می شود.(حبیب آذر و همکاران، ۱۳۹۵: ۲ و ۳ و ۴)

مبانی نظری استرس و اضطراب

در این زمینه اختلال اضطرابی بیشترین فراوانی را در سطح کل جمعیت دارند. و به ندرت اتفاق می افتد بحران های اضطراب مشاهده نشود. (اسلامی و شهابی زاده، ۱۳۹۵: ۸۴) . علاوه بر این این مفهوم فرایندی از خرده نظام های متعامل، شامل خرده نظام شناختی، جسمانی، عاطفی و رفتاری است.و هشداری است که فرد را گوش به زنگ می کند یعنی خطری در راه است و باعث می شود. فرد بتواند برای مقابله با خطر اقداماتی را به عمل آورد و وجه لاینفک زندگی انسان است. این موضوع یک احساس تعمیم یافته بسیار ناخوشایند و اغلب مبهم دلواپسی است. که با یک یا چند نشانه و احساس جسمی همراه می گردد. (حافظی پور، ۱۳۹۵: ۷۷)

و حالت هیجانی نامطلوبی است که با پریشانی، وحشت و تشویق همراه است. سطح معینی از این اصطلاح در همه جوامع به عنوان پاسخی مناسب و سازگار تلقی می شود. و برای رویارویی با خطر، برنامه ریزی، هوشیاری ضروری است. (وزیری و همکاران، ۱۳۹۵: ۱۰۰)

از سوی دیگر این اختلال پدیده پیچیده ای است. که از طریق سه سیستم واکنشی وابسته به هم شامل سیستم های جسمی، شناختی و رفتاری نمایان می شود. عناصر شناختی اضطراب شامل افکار اضطرابی همچون نگرانی، ترس از ناتوانی است.  در سازگاری شامل افکار اضطرابی همچون نگرانی، ترس از ناتوانی در سازگاری با موقعیت و تردید نسبت به آینده می شود. (امانی، ۱۳۹۴: ۷۸)  در حال حاضر درمان آن عموما متکی بر نظریه های رفتاری و شناختی-رفتاری است.  که معمولا به صورت رویارویی با آن طراحی شده اند. (قادری و همکاران، ۱۳۹۴: ۱۴)

مفهوم  اضطراب

اضطراب با احساس ذهنی از ترس و دلهره  است. و یا یک پیشامد ناگوار همراه با انواع علایم جسمی مختلف با میانجیگری سیستم عصبی خودکار می شود. (درخشان پور و همکاران، ۱۳۹۵: ۳۲) مجموعه علایمی که هنگام اضطراب وجود دارد. در افراد مختلف متفاوت است. بیماران اضطرابی میزان خطر و احتمال آسیب دیدن را در یک موقعیت خاص بیش از حد تخمین زده . و توانایی خود را برای کنار آمدن با تهدیدهای ادارک شده بیش ازحد کم ارزیابی می کنند.(صداقت و همکاران، ۱۳۹۵: ۲۴)

در این افراد اضطراب، به عنوان یک هیجان ناخوشایند و آشفته ساز است.  با نشانه هایی چون نگرانی، دلهره، وحشت، بی قراری و ترس شناخته می شود. شدت این نشانه ها فرد را به اختلال های اضطرابی مبتلا می کند، اختلال هایی که با نقص و نارسایی در فعالیت های اجتماعی، تحصیلی و خانوادگی همراه است. (بشارت، ۱۳۹۵: ۲)

انسان در همه سنین و همه جا در زمینه‌های گوناگون به نوعی دچار استرس و عوارض‌ ناشی از آن است. (شفیع آبادی، ۱۳۸۴: ۹۷) استرس پدیده‌ای شناخته شده در جامعه است. که در سطوح و مراحل مختلف و با پیامدهای‌ منفی‌ و مثبت خود را نشان می‌دهد. (فاطمی نژاد، ۱۳۸۱: ۱۱۹) اصطلاح استرس یا فشار روانی دارای معانی مختلفی است. ازجمله اثر فشارهای محیطی یا شرایط نامناسب بر انسان و واکنشی که فرد نسبت به آن­ها نشان می­دهد. (اصانلو و همکاران، ۱۳۹۰: ۱۵۲)

مبانی نظری استرس و اضطراب

استرس  در اصل به معنی فشار و نیرو در جهان فیزیکی به گونه ای که هر گاه فشاری بر چیزی وارد شود. کنشی بر آن وارد میکند، ثبات اجزای درونی آن را بر هم میزند. و تنشی در آن پدید می آورد و سرانجام آن شی را به واکنش میاندازد. (کاظمی پور و تیرگر، ۱۳۹۵: ۸۱)

استرس یک رویداد یا شرایط خارجی است که براثر شرایط خارجی در یک مکان ایجاد می شود. و بر سیستم بیولوژیکی انسان اثر می گذارد. استرس پاسخ غریزی انسان به شرایط برای کاهش فشارهای بیولوژیک است. (کولیر و همکاران، ۲۰۱۷: ۱۰۳۶۷) استرس و عواقب آن جزء لاینفک زندگی‌ها محسوب می‌شود. استرس واکنش روانی و فیزیولوژیکی است و زمانی رخ می‌دهد. که فرد حس می‌کند در موقعیت و شرایط محدودکننده‌ای قرار گرفته است(تاج الدینی و سادات موسوی، ۱۳۸۹: ۹۴)

استرس عامل مهمی در بسیاری از آسیب های روانی و اجتماعی هستند(غفاری و همکاران، ۱۳۹۱: ۵۳). استرس واکنش فرد است در برابر موقعیت‌های تهدیدکننده محیط است (موسوی نژاد، ۱۳۸۷: ۵۹).  به عبارتی استرس «واکنش فرد در برابر محیطی که‌ به‌ تعبیر همان فرد، تهدیدکننده برای توانمندی‌ها و منابع وی و خطرآفرین برای سلامتی‌اش.» (حبرانی و همکاران، ۱۳۸۷: ۲۳۱)

استرس مخصوص افراد جامعه یا طبقه خاصی از مردم نیست . و افراد با توجه به نوع و شرایط زندگی‌شان با عوامل استرس‌زای گوناگونی مواجه هستند. به طوری که نمی‌توان آن را از زندگی حذف و جدا کرد(فقهی فرهمند، ۱۳۸۸: ۱۶۷).  استرس منجر‌ به‌ بی‌علاقگی‌ و خونسردی‌ نسبت به وظائف می‌گردد. تحقیقات نشان‌ داده است که ادامه استرس و تولید زیاد از حد کورتیزول می‌تواند. تأثیر‌ منفی‌ بر‌ روی قسمت هیپوکامپ بگذارد که‌ در سلامت حافظه افراد نقش دارد. (حسن­ زاده، ۱۳۸۹: ۹۹ و ۱۰۰)

مفوم دقیقتر از  استرس

بررسی دقیق‌تر استرس نشان می­دهد که این حالت از همه ویژگی­های هیجانی نامناسب برخوردار است. (اصانلو و همکاران، ۱۳۹۰: ۱۵۲ و ۱۵۳) این مفهوم از مشکلات هیجانی شایع در هر دوره از زندگی است. در این زمینه تلاش برخی محققین روی اثرات تغییر زندگی بر سلامت و بیماری بود . و «ریچارد لازاروس روی جنبه شناختی و ارزیابی، سبب شناخت بهتر و ارزیابی مناسب­تری از این موضوع شد. (اعتمادی و همکاران، ۱۳۸۶: ۱۴)

از آنجا که  استرس در نتیجه ارزیابی‌های شناختی فرد از موقعیت ایجاد می‌شود. که به دلیل کمبود اطلاعات، برداشت اشتباه یا اعتقادات بی‌منطق، نادرست است. بعضی از رویکردهای کنار آمدن با استرس، بر تعدیل الگوهای رفتاری و فکری افراد تأکید کرده‌اند (خنیفر، ۱۳۸۷: ۳۰). به طور گسترده ای اثبات شده است که ویژگی های شخصیتی بر شکل گیری استرس در اشخاص اثر گذار است. یافته های متفاوتی نشان داده است که استرس یک اثر بیرونی بر شرایط فیزیولوژیک می باشد. و این موضوع با در اختیار داشتن وظایف سبب استرس اجتماعی می شود. (لو و همکاران، ۲۰۱۷: ۳)

استرس به گونه های متفاوتی دیده می شود که می تواند بر سلامت فرد اثر گذار باشد. برخی از انواع استرس اثرات منفی بر سلامت فرد بر جای می گذارند. میزان استرس تجربه شده توسط یک فرد به میزان فرهنگ گذشته و فرهنگ جدید وی بستگی دارد(شین و همکاران، ۲۰۱۷: ۷)

منابع

  راهنمای خرید:
  • لینک دانلود فایل بلافاصله بعد از پرداخت وجه به نمایش در خواهد آمد.
  • همچنین لینک دانلود به ایمیل شما ارسال خواهد شد به همین دلیل ایمیل خود را به دقت وارد نمایید.
  • ممکن است ایمیل ارسالی به پوشه اسپم یا Bulk ایمیل شما ارسال شده باشد.
  • در صورتی که به هر دلیلی موفق به دانلود فایل مورد نظر نشدید با ما تماس بگیرید.